Nhà hàng xóm cháy lan sang nhà bên cạnh, gia đình bạn nên làm gì?

Cháy lan sang nhà bên cạnh là tình huống đặc biệt nguy hiểm tại những khu dân cư có nhà xây sát nhau, nhà phố, nhà ống hoặc các công trình chỉ cách nhau một khoảng rất nhỏ. Khi một căn nhà xảy ra hỏa hoạn, nhiệt, khói và ngọn lửa có thể tác động trực tiếp đến công trình xung quanh. Ban công, cửa sổ, mái che hoặc các vật liệu dễ cháy đặt giữa hai nhà cũng có thể làm tăng nguy cơ cháy lan.

Theo Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn quốc xảy ra 1.502 vụ cháy, làm 49 người chết và 51 người bị thương. Thiệt hại về tài sản ước tính khoảng 574,45 tỷ đồng và 50 ha rừng. Trong 942 vụ cháy, nổ đã làm rõ nguyên nhân, có 720 vụ liên quan đến sự cố hệ thống, thiết bị điện.

Khi nhà hàng xóm cháy, gia đình bên cạnh không nên chờ đến khi nhìn thấy lửa bén sang nhà mình mới hành động. Mọi người cần nhanh chóng cảnh báo người thân, gọi 114, quan sát hướng khói và chuẩn bị phương án thoát nạn khi cháy. Quan trọng nhất, gia đình cần bảo vệ người trong nhà trước khi nghĩ đến việc hỗ trợ chữa cháy hoặc cứu tài sản cho hàng xóm.

1. Khi nhà hàng xóm cháy, gia đình bạn cần làm gì đầu tiên?

1.1. Nhanh chóng cảnh báo mọi người khi nhà hàng xóm cháy 

Khi phát hiện nhà hàng xóm cháy, việc đầu tiên là thông báo ngay cho tất cả thành viên trong gia đình. Những người đang ở tầng trên, phòng kín, nhà vệ sinh hoặc khu vực ít người qua lại có thể không nhận biết sự cố đủ sớm nếu không được cảnh báo.

Người lớn nên nhanh chóng kiểm tra các phòng, gọi trẻ nhỏ, người lớn tuổi và người khó di chuyển ra khỏi khu vực có nguy cơ. Gia đình không nên mất thời gian đứng lại quan sát để xác định đám cháy có lan sang nhà mình hay chưa.

Nếu khói, nhiệt hoặc lửa đang tiến gần, mọi người cần chuyển sang trạng thái sẵn sàng rời khỏi nhà. Đây cũng là bước quan trọng trong cách phòng cháy lan ở phạm vi gia đình: phát hiện sớm, cảnh báo sớm và chủ động đưa người ra khỏi khu vực có nguy cơ.

1.2. Gọi 114 và thông báo chính xác vị trí đám cháy

Ngay khi xác định có cháy, hãy gọi 114 để báo cho lực lượng PCCC và CNCH. Đây là số điện thoại PCCC và CNCH toàn quốc.

Khi gọi, người báo cháy cần cung cấp chính xác địa chỉ, vị trí căn nhà đang cháy và những thông tin có thể quan sát được. Nếu biết, hãy thông báo đám cháy đang xảy ra ở tầng nào, có người mắc kẹt hay không và nguy cơ cháy lan sang những căn nhà xung quanh.

Thông tin càng cụ thể càng giúp lực lượng chức năng nhanh chóng xác định vị trí và triển khai phương án phù hợp. Người dân cũng có thể sử dụng các kênh báo cháy được cơ quan chức năng hướng dẫn để cung cấp thêm hình ảnh, video hoặc thông tin vị trí khi cần thiết.

1.3. Quan sát hướng khói, lửa và khoảng cách giữa hai nhà

Sau khi cảnh báo mọi người và gọi 114, gia đình cần quan sát tình hình từ vị trí an toàn. Hãy chú ý hướng khói, chiều gió, vị trí ngọn lửa và khoảng cách giữa hai căn nhà.

Nếu hai nhà nằm sát nhau, có ban công đối diện, mái che hoặc nhiều vật dụng dễ cháy ở khu vực tiếp giáp, nguy cơ cháy lan có thể tăng lên. Tuy nhiên, người dân không nên tiến sát hiện trường để kiểm tra. Trong quá trình xử lý khi nhà hàng xóm cháy, việc quan sát chỉ nên thực hiện ở khoảng cách an toàn. Khói nóng, kính vỡ, vật liệu rơi hoặc sự thay đổi bất ngờ của đám cháy đều có thể gây nguy hiểm cho người đứng gần.

2. Đừng chủ quan khi có nguy cơ cháy lan sang nhà bên cạnh 

2.1. Khói và nhiệt có thể ảnh hưởng đến nhà bên cạnh

Khi nhà hàng xóm cháy, việc nhà mình chưa xuất hiện lửa không có nghĩa là công trình đã an toàn. Khói nóng và sản phẩm cháy có thể theo cửa sổ, ban công, khe hở hoặc các khoảng thông thoáng để ảnh hưởng sang công trình kế bên. Đặc biệt, tại nhà ống hoặc nhà liên kế, khói và khí nóng có thể di chuyển nhanh theo phương đứng thông qua cầu thang, giếng thang, giếng thông tầng hoặc các trục kỹ thuật.

Cục Cảnh sát PCCC và CNCH giải thích rằng hiệu ứng ống khói có thể làm tăng tốc độ lan truyền của khói và nhiệt theo chiều cao công trình. Vì vậy, gia đình không nên đợi đến khi nhìn thấy lửa mới chuẩn bị thoát nạn khi cháy. Nếu tình hình xấu đi, mọi người cần sẵn sàng rời khỏi nhà theo lối thoát an toàn.

2.2. Ban công, cửa sổ và mái che có thể làm tăng nguy cơ cháy lan

Ban công, cửa sổ và mái che là những vị trí cần được chú ý khi hai căn nhà nằm gần nhau. Nếu khu vực này có rèm, quần áo, thùng carton, xốp, nhựa, gỗ hoặc các vật liệu dễ cháy, nhiệt và lửa từ nhà bên cạnh có thể tác động trực tiếp đến chúng.

Khi phát hiện nhà hàng xóm cháy, gia đình có thể đóng cửa sổ, cửa ra ban công và hạn chế khói xâm nhập nếu việc này có thể thực hiện an toàn. Tuy nhiên, mọi người không nên tiến ra ban công hoặc sát cửa sổ nếu khu vực bên ngoài đã có nhiệt lớn, khói dày hoặc lửa đang lan tới. Cách phòng cháy lan không chỉ là xử lý khi ngọn lửa đã xuất hiện mà còn bắt đầu từ việc hạn chế vật liệu dễ cháy tập trung gần các vị trí tiếp giáp giữa hai công trình.

Xem thêm: Xử lý khi cháy nhà: Những việc tuyệt đối không nên làm

2.3. Vật dụng dễ cháy quanh nhà có thể khiến lửa bén sang nhanh hơn

Nhiều gia đình tận dụng ban công, sân trước, sân thượng hoặc khoảng trống giữa hai nhà để chứa đồ. Thùng carton, xốp, vải, nhựa, gỗ và đồ nội thất cũ nếu đặt gần khu vực tiếp giáp có thể làm tăng nguy cơ cháy lan khi nhiệt hoặc lửa tác động đến.

Bảng: Hướng dẫn chủ động phòng ngừa cháy nổ tại các khu vực trong nhà 

Khu vực	Vật dụng cần hạn chế	Cách chủ động phòng ngừa
Ban công	Quần áo, thùng carton, xốp, nhựa	Giữ thông thoáng, hạn chế tích trữ đồ dễ cháy
Sân thượng	Gỗ, vải, đồ cũ	Sắp xếp gọn, để xa nguồn nhiệt
Cửa sổ	Rèm, vật liệu dễ cháy	Không chất đồ sát cửa
Khoảng tiếp giáp hai nhà	Rác, bao bì, đồ cũ	Dọn sạch định kỳ, không tập kết vật liệu dễ cháy

Nếu phát hiện nhà hàng xóm cháy, gia đình chỉ nên di chuyển những vật dụng này khi chúng nằm ở vị trí có thể tiếp cận an toàn. Nếu khói và nhiệt đã lớn, việc cố tiếp cận khu vực bên ngoài để dọn đồ có thể khiến người dân gặp nguy hiểm.

3. Bảo vệ gia đình trước khi nghĩ đến việc hỗ trợ hàng xóm

3.1. Đóng cửa, cửa sổ và hạn chế khói xâm nhập vào nhà

Nếu đám cháy vẫn đang ở nhà bên cạnh và chưa ảnh hưởng trực tiếp đến công trình của bạn, hãy đóng cửa ra vào, cửa sổ và các lối mở hướng về phía đám cháy nếu có thể thực hiện an toàn.

Việc hạn chế các lối mở có thể giúp giảm lượng khói và khí nóng xâm nhập vào nhà trong một số tình huống. Tuy nhiên, gia đình không nên cố đóng cửa nếu phải đi qua khu vực đã có nhiệt cao hoặc khói dày. Nếu khói đã tràn vào nhà, mọi người cần chuyển sang phương án thoát nạn khi cháy thay vì tiếp tục ở lại để bảo vệ tài sản.

3.2. Đưa trẻ nhỏ, người lớn tuổi và người khó di chuyển đến vị trí an toàn

Trẻ nhỏ, người lớn tuổi và người gặp khó khăn khi di chuyển cần được ưu tiên đưa ra khỏi khu vực có nguy cơ. Người khỏe mạnh nên hỗ trợ những thành viên này trước khi thực hiện các công việc khác. Gia đình có thể thống nhất trước một vị trí tập kết an toàn bên ngoài công trình để mọi người tập trung sau khi rời nhà. Cách làm này giúp dễ kiểm tra số người đã thoát ra ngoài và hạn chế tình trạng quay lại tìm người

Theo thống kê 6 tháng đầu năm 2026 của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, người già và trẻ nhỏ là nhóm đối tượng chiếm chủ yếu trong số người chết tại các vụ cháy. Cơ quan này cho biết các đối tượng này dễ bị tác động bởi sản phẩm cháy, khói và khí độc.

3.3. Chuẩn bị lối thoát và sẵn sàng rời khỏi nhà khi tình hình xấu đi

Nếu khói ngày càng nhiều, nhiệt tăng cao hoặc lửa bắt đầu ảnh hưởng đến công trình của gia đình, mọi người cần nhanh chóng rời khỏi nhà theo lối thoát an toàn đã xác định. Gia đình không nên chờ đến khi lửa bén vào nhà mới tìm đường ra ngoài. Với nhà nhiều tầng, mọi người nên biết trước cầu thang bộ, cửa thoát ra ngoài và phương án dự phòng nếu lối chính bị khói hoặc lửa chặn.

Trong quá trình thoát nạn khi cháy, mọi người không nên sử dụng thang máy, không chen lấn và không quay lại lấy tài sản. Nếu một lối đi đã có khói dày hoặc nhiệt cao, hãy chuyển sang lối khác an toàn hơn nếu có thể.

4. Khi gia đình đã an toàn, có thể hỗ trợ hàng xóm như thế nào?

4.1. Chỉ hỗ trợ chữa cháy khi đám cháy còn nhỏ và điều kiện an toàn

Sau khi toàn bộ thành viên trong gia đình đã ở vị trí an toàn, người dân có thể hỗ trợ xử lý đám cháy ban đầu nếu đám cháy còn nhỏ, có phương tiện phù hợp và luôn có đường rút lui an toàn. Ngược lại, nếu lửa đã lan rộng, khói dày, nhiệt độ cao hoặc có nguy cơ nổ, người dân không nên tự ý tiếp cận. Việc cố gắng chữa cháy trong điều kiện vượt quá khả năng có thể khiến người hỗ trợ trở thành nạn nhân cần được cứu.

Trong mọi trường hợp, việc hỗ trợ hàng xóm không được làm ảnh hưởng đến thoát nạn khi cháy của chính gia đình mình.

4.2. Hỗ trợ cảnh báo, hướng dẫn hàng xóm thoát nạn thay vì tự ý lao vào đám cháy

Nếu đứng ở vị trí an toàn, người dân có thể hỗ trợ cảnh báo những hộ xung quanh, thông báo cho người đang ở trong khu vực lân cận và hướng dẫn họ tránh xa hướng khói, lửa.

Nếu biết thông tin về người đang mắc kẹt, hãy báo ngay cho lực lượng PCCC khi họ đến hiện trường. Người dân không nên tự ý xông vào nhà đang cháy để tìm kiếm người nếu không có trang bị, kỹ năng và điều kiện an toàn phù hợp. Hỗ trợ đúng cách cũng là một phần của cách phòng cháy lan trong cộng đồng: cảnh báo sớm, tạo khoảng cách an toàn và cung cấp thông tin chính xác cho lực lượng chức năng.

4.3. Phối hợp với lực lượng PCCC và không quay lại khu vực nguy hiểm

Sau khi lực lượng PCCC và CNCH đến hiện trường, người dân cần giữ khoảng cách an toàn, tạo điều kiện cho xe chữa cháy tiếp cận và cung cấp những thông tin đã quan sát được. Nếu biết vị trí người mắc kẹt, khu vực có bình gas, vật liệu dễ cháy hoặc lối tiếp cận giữa các căn nhà, hãy thông báo cho lực lượng chức năng.

Khi cháy lan sang nhà bên cạnh, gia đình cần ưu tiên bảo vệ người thân, nhanh chóng thực hiện thoát nạn khi cháy và phối hợp với lực lượng PCCC thay vì tự ý quay lại khu vực nguy hiểm. Không đứng quá gần để quan sát, không quay lại lấy tài sản và không xông vào công trình đang cháy khi không có điều kiện bảo đảm an toàn. Bảo hộ Sanboo cung cấp các sản phẩm PCCC, bình cứu hỏa và bảo hộ giúp gia đình chủ động hơn trong việc phòng ngừa, xử lý sự cố và bảo vệ an toàn cho các thành viên. Chuẩn bị từ trước sẽ giúp gia đình bình tĩnh hơn khi nhà hàng xóm cháy, đồng thời giảm những rủi ro có thể xảy ra khi lửa và khói đe dọa công trình bên cạnh.