Quy trình kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy bắt buộc

Mọi cơ sở kinh doanh, chung cư, nhà xưởng, văn phòng… đều phải thực hiện kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy theo Luật PCCC sửa đổi 2025 và Nghị định 136/2020/NĐ-CP. Bài viết này sẽ giúp bạn nắm rõ quy trình kiểm định thiết bị Phòng cháy chữa cháy mới nhất, những thiết bị bắt buộc, chu kỳ và mức phạt nếu vi phạm.

1. Danh sách thiết bị PCCC bắt buộc phải kiểm định trong quy trình kiểm định thiết bị Phòng cháy chữa cháy

Thiết bị	Đơn vị kiểm định	Chu kỳ kiểm định
Bình chữa cháy CO2, MFZ	Cục Cảnh sát PCCC & CNCH	12 tháng/lần
Hệ thống báo cháy trung tâm	Cục Cảnh sát PCCC hoặc đơn vị đủ điều kiện	12–24 tháng/lần
Hệ thống chữa cháy sprinkler	Như trên	12 tháng/lần
Đèn thoát hiểm, exit	Kiểm tra nội bộ và cơ quan chuyên môn	6–12 tháng/lần
Chăn chống cháy, vòi chữa cháy	Cục PCCC hoặc đơn vị được cấp phép	12 tháng/lần

2. Tại sao phải kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy?

Trang bị thiết bị PCCC chỉ là bước đầu, nhưng để những thiết bị đó hoạt động đúng chức năng, an toàn và hiệu quả khi xảy ra sự cố, thì kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy định kỳ là yếu tố bắt buộc và vô cùng quan trọng. Đây không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là trách nhiệm của mỗi cá nhân, doanh nghiệp, ban quản lý chung cư đối với tính mạng và tài sản của chính mình và cộng đồng.

Các lý do bắt buộc phải kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy:

Đảm bảo thiết bị hoạt động đúng tiêu chuẩn kỹ thuật

Sau thời gian sử dụng, các thiết bị PCCC như bình chữa cháy, vòi chữa cháy, hệ thống báo cháy… dễ bị xuống cấp:

• Bình chữa cháy giảm áp suất.
• Đầu báo khói bám bụi, giảm nhạy.
• Vòi chữa cháy bị rò rỉ, lão hóa.

Nếu không kiểm định, đến khi xảy ra cháy thật, thiết bị hư hỏng, mất tác dụng và dẫn đến hậu quả nghiêm trọng.

Đáp ứng quy định pháp luật bắt buộc

Luật PCCC 2025 quy định: 

• Mọi thiết bị chữa cháy phải được kiểm định định kỳ bởi đơn vị đủ điều kiện do Cục PCCC cấp phép.

Nghị định 136/2020/NĐ-CP yêu cầu:

• Bình chữa cháy, vòi chữa cháy, hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động đều phải kiểm định định kỳ từ 6–24 tháng tùy thiết bị.
• Kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy đạt yêu cầu mới được tiếp tục sử dụng.

Vi phạm sẽ bị phạt từ 3–10 triệu đồng/mỗi thiết bị theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP.

Điều kiện bắt buộc khi nghiệm thu công trình và cấp phép hoạt động

Đối với bất kỳ dự án xây dựng nào, giai đoạn nghiệm thu hệ thống PCCC là một trong những bước cam go nhất. Cơ quan chức năng sẽ chỉ phê duyệt nghiệm thu và cấp phép đưa công trình vào sử dụng khi chủ đầu tư xuất trình đầy đủ hồ sơ kiểm định của từng danh mục thiết bị đã lắp đặt. Nếu thiếu chứng nhận kiểm định, công trình sẽ rơi vào trạng thái “treo”, gây thiệt hại khổng lồ về kinh tế do không thể vận hành đúng tiến độ.

Xem thêm: Làm sao để duy trì lối thoát nạn an toàn trong chung cư mini?

Phòng tránh sự cố cháy nổ do thiết bị kém chất lượng

Không ít vụ cháy gây hậu quả nghiêm trọng do:

• Bình chữa cháy hết hạn.
• Hệ thống báo cháy không hoạt động.
• Đèn exit không sáng khi cúp điện.

Những thiết bị này thường có vỏ ngoài bắt mắt nhưng linh kiện bên trong kém chất lượng, dễ dẫn đến tình trạng “báo cháy giả” hoặc “không báo cháy khi có lửa”. Kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy định kỳ giúp phát hiện sớm thiết bị lỗi, hư hỏng, xuống cấp để sửa chữa, thay thế kịp thời.

Bảo vệ tính mạng, tài sản và uy tín đơn vị

Thiết bị PCCC hoạt động chuẩn xác giúp:

• Chặn cháy ban đầu, giảm thiệt hại tài sản.
• Bảo vệ tính mạng cư dân, nhân viên, khách hàng.
• Giữ uy tín doanh nghiệp, tránh sự cố ảnh hưởng đến thương hiệu và pháp lý.

Thực tế nhiều vụ cháy lớn do thiết bị không kiểm định

• Chung cư mini Thanh Xuân (2023): Bình chữa cháy hết hạn, hệ thống báo cháy không hoạt động → 56 người thương vong.
• Kho chứa hàng Tân Bình (2022): Vòi chữa cháy bị rò, không đủ áp suất, không kiểm định → cháy lan 500m².

3. Quy trình kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy chuẩn năm 2026

Quy trình kiểm định thiết bị PCCC cụ thể như sau:

Bước 1: Liệt kê, rà soát kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy

• Thống kê số lượng, tình trạng thiết bị: Cán bộ phụ trách an toàn cần đi thực tế để kiểm đếm số lượng bình chữa cháy, đầu báo, vòi, lăng, và các phụ kiện phòng tránh cháy nổ khác. Cần phân loại rõ thiết bị nào đang hoạt động tốt, thiết bị nào có dấu hiệu hư hỏng hoặc đã hết hạn kiểm định.
• Lập danh sách đầy đủ: Một bộ hồ sơ rà soát, kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy cần thể hiện đầy đủ các trường thông tin: Loại thiết bị, số seri (nếu có), tình trạng tem kiểm định cũ (còn hạn hay đã hết hạn), và vị trí lắp đặt cụ thể (tầng, phòng, khu vực). 

Bước 2: Liên hệ đơn vị kiểm định đủ điều kiện

Sau khi đã có danh mục thiết bị, chủ đầu tư cần tìm kiếm và kết nối với các đơn vị có chức năng kiểm định theo đúng quy định của Cục Cảnh sát PCCC & CNCH.

• Gửi danh sách thiết bị: Cung cấp bảng thống kê đã lập ở Bước 1 cho đơn vị kiểm định để nhận báo giá và tư vấn về các hạng mục cần ưu tiên.
• Đặt lịch kiểm định và chuẩn bị hồ sơ: Thống nhất thời gian triển khai để không làm ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của đơn vị. Đồng thời, cần chuẩn bị sẵn các giấy tờ pháp lý của công trình liên quan đến hệ thống PCCC.

Bước 3: Vệ sinh, bảo dưỡng thiết bị trước kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy

• Lau chùi bình, đầu phun, đầu báo khói, đèn exit.
• Đảm bảo thiết bị đạt điều kiện ngoại quan trước khi kiểm tra kỹ thuật.

Bước 4: Tiến hành kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy

Đơn vị kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy sẽ tiến hành kiểm tra nghiêm ngặt từng hạng mục:

• Áp suất bình chữa cháy: Sử dụng đồng hồ đo để xác định áp suất bên trong bình có nằm trong dải an toàn để đẩy chất chữa cháy ra ngoài hiệu quả hay không.
• Hoạt động đầu báo khói/nhiệt: Sử dụng thiết bị tạo khói/nhiệt chuyên dụng để đo thời gian phản ứng của đầu báo về trung tâm điều khiển.
• Hệ thống chuông, đèn báo cháy: Kích hoạt thử nghiệm để đảm bảo cường độ âm thanh và ánh sáng đạt chuẩn cảnh báo theo quy định của TCVN.
• Áp lực vòi chữa cháy: Thử nghiệm khả năng chịu áp lực nước, đảm bảo vòi không bị bục nứt khi vận hành ở công suất tối đa của máy bơm.
• Ghi nhận kết quả: Mọi thông số được ghi chép tỉ mỉ. Những thiết bị không đạt yêu cầu sẽ được tách riêng và kiến nghị thay thế hoặc sửa chữa ngay lập tức.

Bước 5: Dán tem kiểm định & cấp biên bản

• Dán tem kiểm định: Những thiết bị đạt chuẩn sẽ được dán tem kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy của cơ quan chức năng hoặc đơn vị được ủy quyền. Tem phải còn nguyên vẹn, ghi rõ thông tin thời hạn và mã số quản lý. Đây là bằng chứng trực quan nhất khi có đoàn kiểm tra liên ngành ghé thăm cơ sở.
• Bàn giao biên bản và giấy chứng nhận: Đơn vị kiểm định bàn giao biên bản kiểm định chi tiết và giấy chứng nhận kiểm định thiết bị PCCC hợp lệ. Bộ chứng từ này là tài sản quan trọng, chứng minh sự tuân thủ quy định pháp luật của doanh nghiệp.

Bước 6: Lưu hồ sơ kiểm định

• Lưu bản chính biên bản kiểm định tại cơ sở.
• Cập nhật tình trạng vào sổ theo dõi thiết bị PCCC.

4. Mức xử phạt nếu không kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy

Hành vi vi phạm	Mức phạt (VNĐ)
Sử dụng bình chữa cháy hết hạn kiểm định	3–5 triệu
Không kiểm định thiết bị PCCC định kỳ	5–10 triệu
Không có giấy kiểm định hợp lệ	5–10 triệu
Sử dụng thiết bị không đạt kiểm định gây cháy	Phạt 50–100 triệu, đình chỉ hoạt động

5. Những lưu ý quan trọng khi kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy

• Chỉ chọn đơn vị kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy có giấy phép đủ điều kiện của Cục PCCC
• Không sử dụng dịch vụ “tem giả”, “tem dán lại” – dễ bị phạt và mất an toàn.
• Nên kết hợp kiểm định với bảo dưỡng thiết bị để tiết kiệm chi phí.
• Lập kế hoạch kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy định kỳ 12 tháng/lần và treo lịch nhắc tại tủ PCCC.

Công tác kiểm định thiết bị phòng cháy chữa cháy không chỉ giúp bạn đảm bảo an toàn cháy nổ, mà còn tránh bị xử phạt hành chính khi có kiểm tra đột xuất. Nếu bạn tư vấn các giải pháp tổng thể về hệ thống Phòng cháy chữa cháy An toàn và tin cậy cho công trình của bạn. Liên hệ với Bảo hộ Sanboo ngay hôm nay để biết thêm thông tin và nhận được báo giá tốt nhất!

Thông tin liên hệ:

• Địa chỉ: Số 19 Ngách 11, Ngõ 1295 Giải Phóng, Hoàng Liệt, Hoàng Mai, Hà Nội
• Điện thoại: 0965 996 288
• Website: https://baohosanboo.com/
• Email: sales.sanboo@gmail.com