Cách chuẩn bị thiết bị cứu hỏa gia đình cho nhà ở hiện nay

Thiết bị cứu hỏa gia đình đang trở thành một trong những trang bị được nhiều hộ gia đình quan tâm khi số vụ cháy nhà dân liên tục xảy ra trong những năm gần đây. Chỉ một sự cố nhỏ như chập điện, rò rỉ khí gas hay bất cẩn trong nấu ăn cũng có thể khiến đám cháy bùng phát và lan rộng chỉ sau vài phút.

Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, nhà ở dân cư vẫn chiếm tỷ lệ lớn trong các vụ cháy trên cả nước. Trong khi đó, nhiều trường hợp thiệt hại nghiêm trọng xuất phát từ việc không có sẵn bình chữa cháy gia đình, thiết bị báo cháy hoặc phương tiện hỗ trợ thoát hiểm. Vì vậy, việc chuẩn bị đầy đủ thiết bị cứu hỏa gia đình không chỉ giúp xử lý đám cháy ngay từ giai đoạn đầu mà còn tăng cơ hội bảo vệ tính mạng và tài sản khi xảy ra sự cố.

Vì sao việc chuẩn bị thiết bị cứu hỏa gia đình ngày càng quan trọng?

Cháy nhà dân vẫn chủ yếu xảy ra tại khu dân cư và nhà ở

Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, mỗi năm Việt Nam ghi nhận khoảng 3.500–4.500 vụ cháy, trong đó nhà ở riêng lẻ và khu dân cư luôn chiếm tỷ lệ cao. Nguyên nhân phổ biến nhất vẫn là chập điện, sự cố thiết bị điện, rò rỉ khí gas và bất cẩn trong sinh hoạt.

Điểm đáng lưu ý là phần lớn các vụ cháy đều xảy ra ngay trong không gian sinh hoạt hằng ngày như phòng khách, bếp hoặc phòng ngủ. Điều này khiến việc chủ động trang bị thiết bị cứu hỏa gia đình trở thành giải pháp cần thiết thay vì chỉ phụ thuộc vào lực lượng chữa cháy chuyên nghiệp.

Bảng nguyên nhân phổ biến gây cháy tại nhà

Nguyên nhân	Tỷ lệ tham khảo
Sự cố điện (chập điện, quá tải…)	60–70%
Bất cẩn khi sử dụng lửa	10–15%
Rò rỉ khí gas	5–10%
Thắp hương, nến	5–8%
Nguyên nhân khác	10–15%

Không phải mọi vị trí trong nhà đều có mức độ rủi ro như nhau

Khu vực bếp luôn là nơi cần ưu tiên

Trong hầu hết các gia đình, bếp là khu vực có nguy cơ phát sinh cháy cao nhất do thường xuyên sử dụng nguồn nhiệt và các thiết bị công suất lớn như bếp gas, bếp từ, lò vi sóng hay nồi chiên không dầu. Ngoài ra, dầu mỡ bám trên máy hút mùi hoặc khu vực nấu ăn cũng làm tăng khả năng bắt lửa nếu nhiệt độ tăng cao.

Theo nhiều thống kê về cháy nhà ở, các sự cố liên quan đến bếp luôn nằm trong nhóm nguyên nhân phổ biến nhất sau chập điện. Vì vậy, gia đình nên bố trí bình chữa cháy gia đình ở khu vực gần cửa bếp hoặc lối đi thay vì đặt sát bếp nấu. Cách bố trí này vừa giúp tiếp cận thiết bị nhanh khi xảy ra cháy, vừa đảm bảo an toàn nếu ngọn lửa bùng phát ngay tại khu vực nấu ăn.

Phòng khách và nơi tập trung nhiều thiết bị điện

Phòng khách là khu vực tập trung nhiều thiết bị điện hoạt động gần như liên tục như tivi, điều hòa, modem WiFi, bộ phát internet, loa, máy tính và các bộ sạc điện thoại. Nhiều gia đình còn sử dụng ổ cắm kéo dài để cấp nguồn cho nhiều thiết bị cùng lúc, vô tình làm tăng tải trên một điểm cấp điện.

Theo các chuyên gia điện dân dụng, một ổ cắm thông thường chỉ nên chịu tải khoảng 2.000–2.500W. Tuy nhiên, nếu cùng lúc sử dụng điều hòa (1.000–1.500W), tivi, quạt điện và nhiều thiết bị khác trên cùng một ổ cắm, dòng điện có thể vượt quá khả năng chịu tải, khiến ổ cắm phát nhiệt, chảy nhựa hoặc phát sinh tia lửa điện. Vì vậy, ngoài việc bố trí bình chữa cháy gia đình, nhiều chuyên gia cũng khuyến nghị lắp đặt đầu báo khói tại phòng khách để phát hiện sớm các sự cố phát sinh từ hệ thống điện.

Gara, ban công và kho chứa thường bị bỏ quên

Xe máy điện, pin lithium, sơn, giấy carton và nhiều vật liệu dễ cháy thường được đặt tại gara hoặc kho chứa. Nếu xảy ra cháy tại đây, đám cháy có thể lan rất nhanh trước khi được phát hiện.

Bảng: Khu vực có nguy cơ cháy cao trong nhà 

Khu vực	Mức độ rủi ro	Thiết bị nên trang bị
Bếp	Rất cao	Bình chữa cháy, báo cháy
Phòng khách	Cao	Bình chữa cháy, đầu báo khói
Gara	Cao	Bình chữa cháy
Phòng ngủ	Trung bình	Mặt nạ chống khói
Kho chứa	Cao	Bình chữa cháy

Chuẩn bị thiết bị cứu hỏa gia đình như thế nào để phát huy hiệu quả?

Không chỉ mua mà còn phải đặt đúng vị trí

Việc trang bị thiết bị cứu hỏa gia đình chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được bố trí đúng vị trí. Trên thực tế, không ít gia đình mua bình chữa cháy nhưng lại cất trong kho, trên gác hoặc đặt phía sau nhiều đồ vật, khiến việc tiếp cận mất nhiều thời gian khi xảy ra sự cố.

Theo khuyến nghị của các đơn vị PCCC, bình chữa cháy nên được đặt ở vị trí dễ quan sát, cách mặt đất khoảng 1–1,5 m, gần cửa ra vào hoặc lối thoát hiểm và không bị che khuất bởi nội thất. Đối với nhà nhiều tầng, mỗi tầng nên bố trí ít nhất 01 bình chữa cháy để đảm bảo có thể tiếp cận nhanh từ mọi khu vực. Ngoài ra, đầu báo khói nên được lắp ở trần nhà hoặc hành lang, nơi khói có xu hướng tích tụ đầu tiên khi xảy ra cháy.

Kiểm tra định kỳ để thiết bị luôn sẵn sàng

Nhiều gia đình chỉ mua bình chữa cháy rồi cất trong góc nhà mà quên rằng đây cũng là thiết bị cần được kiểm tra định kỳ. Theo khuyến nghị của các nhà sản xuất, bình chữa cháy nên được quan sát đồng hồ áp suất ít nhất mỗi tháng một lần và bảo dưỡng theo chu kỳ từ 12–24 tháng tùy từng loại bình. Nếu kim đồng hồ chỉ về vùng đỏ, tem kiểm định hết hạn hoặc thân bình bị móp méo, rò rỉ thì cần thay thế hoặc nạp sạc ngay.

Đối với đầu báo khói, người dùng nên thử còi báo động định kỳ mỗi tháng và thay pin sau khoảng 6–12 tháng nếu sử dụng loại pin rời. Việc kiểm tra thường xuyên giúp thiết bị luôn hoạt động ổn định và phát huy hiệu quả khi xảy ra tình huống khẩn cấp.

Xem thêm: Cẩm nang trang bị các loại thiết bị PCCC bắt buộc phải có trong nhà chung cư

Bình chữa cháy nào phù hợp cho gia đình?

Không nên chọn theo giá mà theo nhu cầu sử dụng

Nhiều người khi tìm mua thường chỉ quan tâm đến giá thành mà bỏ qua mục đích sử dụng thực tế. Tuy nhiên, việc lựa chọn bình chữa cháy nào phù hợp cho gia đình cần dựa trên diện tích nhà ở, loại đám cháy có thể xảy ra và khả năng sử dụng của các thành viên trong gia đình.

Ví dụ, đối với căn hộ chung cư hoặc nhà phố có diện tích dưới 70 m², bình bột ABC hoặc bình CO₂ dung tích 4 kg thường đáp ứng tốt nhu cầu xử lý các đám cháy mới phát sinh. Trong khi đó, nhà nhiều tầng hoặc có gara để ô tô, xe máy nên cân nhắc trang bị từ 2 bình chữa cháy trở lên, kết hợp thêm đầu báo khói và mặt nạ chống khói thoát hiểm để nâng cao khả năng ứng phó khi xảy ra sự cố. Lựa chọn đúng loại thiết bị không chỉ giúp chữa cháy hiệu quả hơn mà còn tối ưu chi phí đầu tư cho gia đình.

Khi nào nên dùng bình chữa cháy mini?

Bình chữa cháy mini được thiết kế với dung tích nhỏ, trọng lượng nhẹ nên phù hợp cho căn hộ chung cư, nhà diện tích nhỏ, ô tô hoặc văn phòng cá nhân. Nhờ kích thước gọn, người lớn tuổi hoặc phụ nữ cũng có thể thao tác dễ dàng trong trường hợp cần xử lý đám cháy mới phát sinh.

Tuy nhiên, do lượng chất chữa cháy ít hơn so với các dòng bình tiêu chuẩn, bình chữa cháy mini chỉ thích hợp để khống chế các đám cháy ở giai đoạn đầu. Với nhà nhiều tầng hoặc diện tích lớn trên 80–100 m², các chuyên gia khuyến nghị nên trang bị thêm bình bột hoặc bình CO₂ dung tích lớn để tăng khả năng xử lý sự cố.

Những lưu ý khi bảo quản bình chữa cháy trong nhà

Để bình chữa cháy gia đình luôn sẵn sàng sử dụng, nên đặt bình ở nơi khô ráo, dễ quan sát và thuận tiện lấy khi cần. Không nên để bình ngoài trời, gần nguồn nhiệt hoặc tại những vị trí dễ va đập mạnh vì có thể ảnh hưởng đến chất lượng thiết bị.

Ngoài ra, gia đình nên kiểm tra đồng hồ áp suất và hạn sử dụng định kỳ để bảo đảm bình chữa cháy mini cũng như các loại bình chữa cháy khác luôn hoạt động hiệu quả khi xảy ra sự cố.

Bảng: So sánh các loại bình chữa cháy gia đình

Loại bình	Phù hợp	Ưu điểm	Hạn chế
Bình bột ABC	Nhà ở, cửa hàng	Chữa nhiều loại đám cháy	Để lại bột sau khi phun
Bình CO₂	Thiết bị điện	Không gây hư hỏng thiết bị	Không phù hợp không gian kín
Bình chữa cháy mini	Chung cư, ô tô	Gọn nhẹ, dễ sử dụng	Dung tích nhỏ

Chuẩn bị đầy đủ thiết bị vẫn cần đi cùng ý thức phòng cháy

Thiết bị cứu hỏa giúp xử lý ban đầu, không thay thế việc phòng ngừa

Trang bị thiết bị cứu hỏa gia đình là giải pháp quan trọng nhưng không thể thay thế cho việc phòng ngừa nguy cơ cháy nổ từ sớm. Theo thống kê của Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, phần lớn các vụ cháy tại nhà ở đều xuất phát từ những nguyên nhân quen thuộc như chập điện, bất cẩn khi sử dụng nguồn lửa hoặc sự cố từ thiết bị điện.

Vì vậy, bên cạnh việc chuẩn bị bình chữa cháy, mỗi gia đình cũng nên hình thành thói quen kiểm tra hệ thống điện định kỳ, không cắm quá nhiều thiết bị vào cùng một ổ điện, khóa van gas sau khi nấu ăn và hạn chế sạc xe điện hoặc pin dự phòng qua đêm. Khi kết hợp giữa ý thức phòng ngừa và trang bị đầy đủ thiết bị PCCC, nguy cơ xảy ra cháy nổ sẽ được giảm đáng kể.

5.2. Chủ động trang bị để bảo vệ gia đình ngay từ hôm nay

Trang bị đầy đủ thiết bị cứu hỏa gia đình như bình chữa cháy gia đình, bình chữa cháy mini, mặt nạ chống khói thoát hiểm và đầu báo khói sẽ giúp mỗi gia đình chủ động ứng phó trong “thời gian vàng” khi xảy ra sự cố.

Nhận thức được điều này, nhiều gia đình hiện nay đã chủ động đầu tư các giải pháp phòng cháy nhằm bảo vệ tính mạng và tài sản. Với kinh nghiệm trong lĩnh vực PCCC, Bảo hộ Sanboo cung cấp đa dạng thiết bị cứu hỏa gia đình chất lượng như bình chữa cháy, đầu báo khói, mặt nạ chống khói và nhiều thiết bị PCCC khác, phù hợp cho nhà ở, căn hộ chung cư và cửa hàng kinh doanh. Liên hệ ngay để nhận tư vấn nhé!